W ramach dochodzeń, jakim patronuje hasło Po stronie ludzi, zgłębialiśmy kwestię zakresu kompetencji funkcjonariuszy straży miejskiej. Na podstawie zgłoszeń Czytelników powstało domniemanie, iż na terenie Szczawnicy niektóre czynności straży miejskiej wykonywane są bezprawnie. Do najczęściej wymienianych należało:

• kontrola poboru opłaty uzdrowiskowej i podatku od nieruchomości;

• czynny udział w pomiarach metrażu lokali (gdzie zarejestrowana jest działalność gospodarcza);
• kontrola zezwoleń budowlanych, kontrola ruchu drogowego w sytuacji, gdy nie doszło do wypadku.

Ponieważ akty prawne dotyczące straży miejskiej (ustawy: z dnia 29.08.1997 o strażach gminnych (miejskich) / Dz. U. 1997, nr 123, poz. 779, z dnia 22.05.2009 o zmianie ustawy o strażach gminnych, ustawy o Policji oraz ustawy - prawo o ruchu drogowym / Dz. U. 2009, nr 97, poz. 803, oraz rozporządzenie Rady Ministrów z 16.06.1998 w sprawie zakresu i sposobu wykonywania przez strażników gminnych niektórych czynności / Dz. U. 1998, nr 84, poz. 536) problematyczne kwestie precyzują lakonicznie (bądź wcale), postanowiliśmy zbadać zakres kompetencji funkcjonariuszy straży niejako u „źródła”, prosząc o konsultację i wypowiedź Komendanta Straży Miejskiej Miasta Krakowa – Marka Anioła.

Oto fragment korespondencji:

Odpowiadam Państwu na zadane pytania:

a) kontrola prywatnej działalności gospodarczej – nie, nie należy do naszych obowiązków, […] kontrolujemy tereny, na których prowadzona jest działalność gospodarcza pod kątem czystości, segregacji śmieci, rachunków na ich wywóz oraz spalania odpadów w piecach grzewczych. Ew. sprawdzamy pozwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie należącym do Gminy Miejskiej.

b) czynny udział w dokonywaniu pomiarów ... nie, nie należy,

c) pobór opłaty ... nie, nie należy,

d) podatek od nieruchomości ... nie, nie należy,

e) zezwolenia budowlane ... nie, nie należy,

f) kierowanie ruchem drogowym ... tylko w sytuacji nagłej (wypadek), wtedy wspomagamy działania Policji i pomocniczo możemy podjąć takie działania. Generalnie w sytuacjach zagrożenia życia i zdrowia, do przyjazdu uprawnionych służb możemy takie działania podejmować. Poza tym to nie są nasze uprawnienia.

W takiej sytuacji osoby, które na własnej skórze doświadczyły łamania prawa w tym zakresie, zyskują w pewien sposób status pokrzywdzonych i w świetle prawa mogą wystosować roszczenia do odpowiednich organów.

Skoro na liście kompetencji nie znalazły się wspomniane wyżej czynności, to wykonywanie ich przez funkcjonariuszy jest łamaniem prawa. A jak powszechnie wiadomo, łamanie przepisów zgłasza się pod numer 997 lub telefon alarmowy 112.